Բացել գլխավոր ցանկը

Պուտափեշտ, Հունգարիային մայրաքաղաքն է։ Ունի 1,7 միլիոն բնակիչ, իսկ քաղաքամերձ բնակավայրերուն հետ միասին՝ 2,5 միլիոն մարդ կը հաշուէ։ Պուտափեշտը Հունգարիայի քաղաքական, առեւտրաին, երթեւեկային եւ մշակութային կեդրոնն է։ Դանուբ գետը քաղաքը կը բաժմէ երկու հիմնական մասի. Պուտա (արեւմտեան մաս) եւ Փեշտ (արեւելեան մաս)։ Պուտան լեռնոտ եւ անտառաշատ է, իսկ Փեշտ մասը կը կազմէ Հունգարիայի Մեծ Հարթավայր։ Պուտափեշտը Եւրոպական Միութեան իններորդ բազմամարդ քաղաքն է։

Քաղաք
Պուտափեշտ
հունկարերէն՝ Budapest
Դրօշ Զինանշան
Flag of Budapest (2011-).svg Coa Hungary Town Budapest big.svg

Montage of Budapest.jpg
Երկիր Flag of Hungary.svg Հունգարիա[1]
Մայրաքաղաքն է Հունգարիա
Քաղաքապետ Gergely Karácsony[2][3][4]
Հիմնադրուած է 17 Նոյեմբեր 1873 թ.
Մակերես 52 514 հեկտար
ԲԾՄ 102±1 մետր
Պաշտօնական լեզու հունգարերէն
Բնակչութիւն 1 752 286 մարդ (1 Յունուար 2019)[5]
Գտնւում է ափին Տանուպ
Հեռախոսային կոդ 1
Փոստային ինդեքս 1011–1239[6]
Պաշտօնական կայք budapest.hu

Պուտայի տարածքին ապրած են մ.թ.ա. V դարէն՝ կելտերը։ Հռոմէացիները նուաճած են կելտերու բնակավայրերը եւ ստեղծած Աքուինքըմ (լատիներէն՝ Aquincum) քաղաքը, որ Հռոմէական կայսրութեան կարեւորագոյն քաղաքներէն մէկն է (I-V դարերուն)։ Հունգարները 9-րդ դարէն հաստատուած են այդ տարածքին։ Պուտայի ամրոցը հիմնուած է Պելա Դ․ թագաւորին կողմէն, իսկ Մաթիաս թագաւորին ժամանակ դարձած է միջազգային վերածնունդի կեդրոն։ 16-17-րդ դարերուն կը գտնուէր թուրքերուն լուծին տակ, 18-19 դարերուն նորէն ծաղկում կ՛ապրէր։ 1873 թուականին Պուտա, Փեշտ եւ Օպուտա («Հին Պուտա») քաղաքներն միացան, այդ ժամանակէն ի վեր ամբողջ բնակավայրը կոչուած է Պուտափեշտ։

ԲնակչութիւնԽմբագրել

 
Տարի Բնակչութիւն
1873 296 867 մարդ
1880 370 767 մարդ
1890 506 384 մարդ
Տարի Բնակչութիւն
1900 733 358 մարդ
1910 880 371 մարդ
2011 1 733 685 մարդ [7]
Տարի Բնակչութիւն
2012 1 740 041 մարդ [8]
2013 1 735 711 մարդ [9]
2014 1 744 665 մարդ [10]
Տարի Բնակչութիւն
2017 1 752 704 մարդ [11]
2019 1 752 286 մարդ [5]

ԾանօթագրութիւններԽմբագրել

  1. archINFORM — 1994.
  2. Hongrie : l'écologiste Gergely Karacsony remporte Budapest, défaite pour Viktor OrbanLCI, 2019.
  3. M.-L. W. Hongrie : le parti d'Orban battu aux municipales à BudapestLe Parisien, 2019.
  4. Blow for Hungary PM Orbán as opposition wins Budapest mayoral raceThe Guardian, 2019.
  5. 5,0 5,1 Magyarország közigazgatási helynévkönyve, 2019. január 1., Gazetteer of Hungary, 1 January 2019Budapest: KSH, 2019.
  6. http://www.budabox.hu/irsz.xls — 2001.
  7. A Magyar Köztársaság helységnévkönyveKSH, 2011.
  8. Magyarország közigazgatási helynévkönyveKSH, 2012.
  9. Magyarország közigazgatási helynévkönyve 2013KSH, 2013.
  10. Magyarország közigazgatási helynévkönyve 2014KSH, 2014.
  11. Magyarország közigazgatási helynévkönyve, 2017. január 1., Gazetteer of Hungary, 1st January 2017KSH, 2017.

Արտաքին յումներԽմբագրել