«Մարք Շակալ»ի խմբագրումներու միջեւ տարբերութիւն

Չ
→‎Կենսագրութիւն: clean up, replaced: ԽՍՀՄ (արեւմտահայերէն) → ԽՍՀՄ, Հայաստանի ազգային պատկերասրահ (արեւմտահայերէն) → Հայաստանի Ազգ using AWB
Չ (clean up, replaced: [[Փարիզ (արեւմտահայերէն) → [[Փարիզ (2) using AWB)
Չ (→‎Կենսագրութիւն: clean up, replaced: ԽՍՀՄ (արեւմտահայերէն) → ԽՍՀՄ, Հայաստանի ազգային պատկերասրահ (արեւմտահայերէն) → Հայաստանի Ազգ using AWB)
1907-09 թուականներուն սորված է [[Սանթ Փիթըրսպուրկ|Փիթըրսպուրկ]]ի մէջ։ 1910-14 թուականներուն ապրած է [[Փարիզ]]ի մէջ, ուր կրած է [[ֆօրմալիստական ուղղութիւն|ֆօրմալիստական ուղղութեան]] ազդեցութիւնը, մասնակցած է «Անկախներու» եւ «Աշնանային» սալոններուն, ապա [[Պերլին]]ի մէջ բացած է անհատական մեծ ցուցահանդէս։ 1914-22 թուականներուն Շակալը Ռուսաստանի մէջ էր, 1917-էն՝ [[Վիթեպսկ]]ի Արուեստի դպրոցի ղեկավար։ 1922-23 թուականներուն արտագաղթած է նախ Պերլին, ապա՝ Փարիզ։ [[Մոտեռնիզմ]]ի նշանաւոր ներկայացուցիչ Շակալի արուեստին բնորոշ է իրականութեան ստեղծած ենթակայական ընկալումը։ Անոր ստեղծագործութիւններու մեծ մասի սկզբնաղբիւրը իր մանկութիւնն է, հրէական կենցաղը, որոնցմէ քաղուած պատկերները կը մեկնաբանէ խորհրդանշական եւ խորհրդապաշտ ոգիով։ Շակալի նկարներուն առարկաները անիրական տարածութեան մէջ ոչ տրամաբանական դասաւորութիւն ունին, գծանկարը թերի է ու անորոշ, գունաշարը վառ ու ֆանտաստիկ ("Ես եւ գիւղը", 1911, [[Ժամանակակից արուեստի թանգարան (Երեւան)]], [[Նիւ Եորք]])։ Շակալը նկարազարդած է [[Նիքոլայ Կոկոլ|Կոկոլի]] "Մեռած հոգիները" (օֆորտ, 1923-27), Աստուածաշունչը (վիմագրութիւն, 1931-36)։ Հեղինակ է շարք մը զարդարուն աշխատանքներու՝ [[Իկոր Ստրաւինսկի|Ստրաւինսկիի]] "Հազարան բլբուլ" պալէթի ձեւաւորումը (1944-45), [[Մեցի տաճար (արեւմտահայերէն)|Մեցի տաճար]]ի վիտրաժներու ուրուագիծները (1958)։
 
1973-ին, իր անհատական ցուցահանդէսի առիթով այցելած է [[ԽՍՀՄ (արեւմտահայերէն)|ԽՍՀՄ]]։ Շակալի աշխատանքները կը գտնուին աշխարհի տարբեր երկիրներու թանգարաններուն մէջ, ինչպէս՝ [[Հայաստանի ազգային պատկերասրահԱզգային (արեւմտահայերէն)Պատկերասրահ|Հայաստանի ազգային պատկերասրահ]]ին մէջ։
 
== Ստեղծագործութիւններ ==