«Արածանի»ի խմբագրումներու միջեւ տարբերութիւն

Ավելացվել է 1 բայտ ,  4 ամիս առաջ
Չ
→‎top: clean up, replaced: ): → )։ using AWB
Չ (→‎top: clean up, replaced: ): → )։ using AWB)
 
[[Պատկեր:Murat 06.jpg|350px|մինի|Արածանի Գետը]]
[[Պատկեր:ISS011-E-10824 Murat.jpg|350px|մինի]]
'''Արածանի''', գետ Հայկական լեռնաշխարհին մէջ։ Հին յունա-հռոմէական աղբուրներուն մէջ՝ կոչուած է «''Արսանիաս''» (լատ.՝ Arsanias), ներկայիս թուրքերը կը կոչեն՝ [[Մուրատ Գետ|Մուրատ]] (թուրք.՝ Murat Nehri):։ Կոչուած է նաեւ՝ [[Արեւելեան Եփրատ]], [[Արզանիա]](ս), [[Արսինէս]] եւ այլն<ref>{{Գիրք:ՏԲ|385}}</ref>։ Միանալով [[Արեւմտեան Եփրատին]]՝ կ'առաջացնէ Եփրատ գետը։ Երկարութիւնը 722 քմ. է, աւազանը՝ 40000 քմ2։ Հին ժամանակներուն՝ գետը ամբողջութեամբ հոսած է [[Մեծ Հայք]]ի թագաւորութեան տարածքով։ Ներկայիս՝ կը հոսի Թուրքիոյ տարածքով։
 
Հին մատենագիրները՝ Արածանին կը յիշեն իբրեւ ինքնուրոյն գետ եւ ո'չ իբրեւ Եփրատի վտակ։ Սկիզբ կ'առնէ [[Ծաղկանց լեռներ]]ու հիւսիսային մասէն՝ մօտ 3060 մ. բարձրութիւնէն։ Վերին հոսանքին մէջ կ'անցնի խոր կիճով դէպի հիւսիս, ապա հիւսիս–արեւմուտք, դուրս կու գայ Ալաշկերտի դաշտ եւ կը հոսի հարաւ–արեւմտեան ուղղութեամբ։ Արածանիի գլխաւոր վտակներն են՝ [[Բագրեւանդ]]ը, [[Խնուս]]ը, Բիւրակնը (աջէն), Մանազկերտը, Մեղրագետը, Ճապաղջուրը (ձախէն)։ Կը յորդի ապրիլ–մայիսին, դաշտային մասերուն մէջ կ'ողողէ շրջակայ տարածութիւնները. ցածր մակարդակը՝ [[Յուլիս]]–[[Օգոստոս]]ին։ Ձմրան՝ կը սառցակալէ։ Դեռեւս ուրարտական ժամանակներէն կ'օգտագործուի ոռոգման նպատակներով։