Բացել գլխավոր ցանկը

Պարաք Հուսէյն Օպամա II (անգլերէն՝ Barack Obama, ծ. 4 Օգոստոս 1961(1961-08-04)[1][2][3][4][5][6][7][8], Կանանց և երեխաների համար նախատեսված Կապիոլանիի բշժկական կենտրոն, Հավայի[1]), Ամերիկայի Միացեալ Նահանգներու 44-րդ եւ գործող նախագահ (2009 թուականի Յունուար 20-էն) Քըլամպիոյ համալսարանի եւ Հարվըրտի օրենսգիտութեան դպրոցի շրջանավարտ։

Պարաք Օպամա
անգլերէն՝ Barack Obama
President Barack Obama.jpg
Ծննդեան անուն անգլերէն՝ Barack Hussein Obama II[1]
Ծնած է 4 Օգոստոս 1961(1961-08-04)[1][2][3][4][5][6][7][8] (57 տարեկան)
Ծննդավայր Կանանց և երեխաների համար նախատեսված Կապիոլանիի բշժկական կենտրոն, Հավայի[1]
Քաղաքացիութիւն Flag of the United States.svg Ամերիկայի Միացեալ Նահանգներ[1][9][10][11]
Ազգութիւն աֆրոամերիկացի[12]
Մայրենի լեզու անգլերէն
Կրօնք բողոքականություն, Կոնգրեգացիոն Եկեղեցի[13], Կոնգրեգացիոնալիզմ և United Church of Christ
Կրթութիւն Մենթենգ 01 պետական տարրական դպրոց, Փունահոու դպրոց, Օքսիդենթալ քոլեջ, Կոլումբիայի համալսարան, Հարվարդի իրավունքի դպրոց և Noelani Elementary School
Ազդուած է Nipsey Russell, Reinhold Niebuhr և Saul Alinsky
Մասնագիտութիւն քաղաքական գործիչ և պետական գործիչ
Աշխատավայր Business International Corporation, Նյու Յորքի հանրային շահերի հետազոտության խումբ[14], Գամալիել հիմնադրամ, Սիդլի Օսթին[15] և Չիկագոյի համալսարան
Զբաղեցրած պաշտոններ ԱՄՆ նախագահ[16][17]
Պարգեւներ և
մրցանակներ
Խաղաղության Նոբելյան մրցանակ, Գրեմմի մրցանակ Լավագույն արտասանած խոսք ալբոմի համար, Պատվի նախագահական շքանշան, Տարվա մարդ՝ ըստ Թայմ ամսագրի, Տարվա մարդ՝ ըստ Թայմ ամսագրի, Գրեմմի մրցանակ Լավագույն արտասանած խոսք ալբոմի համար, NAACP Image Award for Outstanding Literary Work, Nonfiction, NAACP Image Award – Chairman's Award, Գերմանական լրատվամիջոցների պարգև, Աբդուլազիզ ալ-Սաուդի շքանշան, Order of Sikatuna և Ազգային գիտական մեդալ
Անդամություն Արվեստների և գիտությունների ամերիկյան ակադեմիա
Կուսակցութիուն Դեմոկրատական կուսակցություն
Ամուսին Միշել Օբամա[18][19]
Ծնողներ հայր՝ Բարաք Հուսեյն Օբամա (ավագ)[1], մայր՝ Էնն Դանհամ[1]
Երեխաներ Մալիա Օբամա և Սաշա Օբամա
Կայքէջ barackobama.com
Ստորագրութիւն
Barack Obama signature.svg

Օպաման նախագահի թեկնածու գրանցուելու ցանկութիւն յայտնած է 2007-ի Փետրուարը եւ 2008 թուականին նախագահական փրայմրիզի արդիւնքներով Տեմոքրադական կուսակցութեան կողմէ պաշտօնապէս առաջադրուեցաւ նախագահի թեկնածու: Նախագահի ընտրութիւնները ընտրողներու ձայների 52,9 %-ը եւ ընտրարարներու 365 ձայները հաւաքելով Օպաման առաջ անցաւ իշխող Հանրապետական կուսակցութեան թեկնածու Ճոն Մքքէյնէն անոր 45,7 %-ի եւ 173-ի դէմ: Օպաման Խաղաղութեան Նոպելեան մրցանակի դափնեկիր է, որը արժանացած է 2009 Հոկտեմբեր 9-ին՝ «մարդկանց միջեւ միջազգային դիւանագիտութեան եւ համագործակցութեան ամրապնդումի արտակարգ ջանքերի համար» ձեւակերպումով:

2012-ի նախագահական ընտրութիւնները Օպաման առաջ անցաւ Հանրապետական կուսակցութեան թեկնածու Միթ Րոմնիէն հավաքելով ընտրողներու քուէներու 51,1 %-ը եւ ընտրարարներու 332 քուէները Րոմնիի 47,2 %-ի եւ 206-ի դիմաց:

Օպաման առաջին սեւամորթ ամերիկացին է, որ առաջադրուած է որպէս ԱՄՆ նախագահի թեկնածու որեւէ ամերիկեան կուսակցութենէ։ Օպաման խառնածին է, սակայն ոչ թէ սեւամորթ ամերիկացիներէ շատերուն պէս նախկին ստրուկներու ժառանգ է, այլ՝ Քենիայէն եկած ուսանողի եւ ճերմակ ամերիկուհու մը որդի:

Բովանդակութիւն

Երիտասարդ Կեանքը Եւ ԱրհեստըԽմբագրել

Օպաման ծնած է 1961 թուականի Օգոստոս 4-ին[20] Հոնոլուլուի մէջ, Հաուայ[21][22]։ Ան Հաուայի մէջ ծնած առաջին նախագահը եղած է։ Անոր մայրը՝ Սթենլի Էնն Տանհամը, ծնած է Ուիչիթա, Քանզաս եւ հիմնականը անգլիական ծագում, նաեւ եւրոպացի այլ՝ իրլանտացի, գերմանացի նախնիներ ունեցած էր։ Էննի մայրը՝ Օպամայի մօրական տատը իր նախնիներու մէջ նաեւ հնդկացի չէրոքի ունեցած է: Տանհամ ազգանունն ինքնին, ամերիկեան ազնուականութեանը պատկանած էր եւ կը ծագէ առաջին վերաբնակիչ Րիչրտ Սինկլեթերիէն եւ անոր որդի Ճոնաթանէն (1639/40—1724), որ ոչ այնքան հասկանալի պատճառներաւ ազգանունը դարձրած էր Տանհամ:

Օպամայի հայրը՝ աւագ Պարաք Օպաման, Նյանգոմա Կոգելօ, Քենիաէն էր։ Օպամայի ծնողները հանդիպած են 1960 թուականին ռուսերէնի դասին Հաուայի համալսարանին մէջ, որ Մանոյա կը գտնուի, ուր ան որպէս օտարերկրեայ ուսանող եղած էր։
Աւագ Օպամայի հօր եւ Տանհամի ծնողներու կամքին հակառակ անոնք ամուսնացան Ուաիլուկու, Մաուիուի մէջ 1961 թուականի Փետրուար 2-ին: 1961 թուականի Օգոստոսին, երբ Պարաքը արդեն ծնած էր, Օպամայի մայրը տեղափոխուեցաւ Սիեթլ, Ուաշինկթըն իր նորածին տղուն հետ, որ մէկ տարի սորվի Ուաշինկթընի համալսարանին մէջ։ Այդ նոյն ատենը, Յունիսին աւագ Օպաման ստացաւ տնտեսագիտութեան բակալավրի աստիճան Հաուայի մէջ։ Այնուհետեւ ան մեկնեցաւ՝ յաճախելու Հարվըրտի համալսարան։

Օպամայի ծնողները բաժնուեցան[23] 1964 թուականի Մարտին։ Աւագ Օպաման Քենիա վերադարձաւ 1964 թուականին, ուր կրկին ամուսնացաւ։ Ան այցելեցաւ Պարաքը Հաուայի մէջ միայն մէկ անգամ՝ 1971 թուականին։ Մահացաւ աւտովթարէն 1982 թուականին, երբ իր որդին 21 տարեկան էր[24]։ 1963 թուականին Տանհամը Հաուայի համալսարանին մեջ կը հանդիպի ինտոնեզիայէն աշխարհագրութիւն ուսանելու եկած Լոլօ Սոէդորօն։ Անոնք ամուսնացան Մոլոքաիին (Անգլերէն) մէջ 1965 Մարտ 15-ին։ Երկու անգամ իր J1 վիզան (Անգլերէն) մէկ տարիով երկարաձգելէն ետք Լոլօ 1966 թուականին կը վերադառնայ Ինտոնեզիա։ 16 ամիսներէ ետք՝ 1967 թուականին, անոր կը հետեւին իր կինն ու խորթ որդին։ Ընտանիքը ի նախկին կ'ապրէր Ճաքարդայի հարաւային Թեպեդ արուարձանը, իսկ յետոյ 1970 թուականէն ի վեր՝ Ջաքարդային կեդրոնը, աւելի հարուստ թաղամասի մը մէջ։ Վեցէն տասը տարեկանին Օպաման յաճախած է տեղական ինտոնեզական դպրոցներ՝ Սբ․ Փրանգիս Ասսիսիացի կաթողիկէ դպրոց երկու տարիով եւ Պեսուքի պետական դպրոց մէկ ու կէս տարիով։ Այս ամենը համալրուած է նաեւ իր մօր կողմէ անգլերէնի ուսուցմամբ։[25]
Օպաման վերադարձաւ Հոնոլուլու 1971-ին իր մօրական տատիի եւ պապիի՝ Մէտլին եւ Սթէնլի Տանհամներուն մօտ եւ յաճախեցաւ տեղական բարձրագոյն դպրոցը մինչեւ 1979:[26] Սա երիտասարդ տարիները Օպաման ունեցած էր կեղծ անուն մը՝ Պէրի:[27] Իր մօր եւ քոյրիկի հետ Օպաման Հաուայ կ'ապրէր 1972-էն մինչեւ 1975-ը, երբ իր մայրը Հաուայի համալսարանը կ'ուսաներ մարդաբանութիւն:

Փունահուի աւագ դպրոցը սորվելու համար Օպաման որոշեցաւ մնալ իր տատի եւ պապի մօտ, երբ մայրն ու քոյրը վերադարձան Ինտոնեզիա, ուր մայրը պիտի սկսեր մարդաբանութեան դաշտային աշխատանքները: Անոր մայրը յաջորդ երկու տասնամեակնը անց կացրեցաւ Ինտոնեզիա, բաժնուեցաւ Լոլօյէն 1980-ին: 1992-ին ան ստացաւ Փիլոսոփիոյ տօքթորի կոչում, 1995-ին մահացաւ Հաուային մէջ ձուարաններու եւ արգանդի քաղցկեղէն:

Իր վաղ մանկութենէ Օպաման կը յիշէր. «Այն ատենը, երբ հայրս ոչինչ նմանութիւն ունեցած էր իմ շուրջին մարդերուն՝ ան սեւ էր ձիւթի նման, մայրս կաթի նման ճերմակ տպաւորուած է իմ յիշողութեանս մէջ:» Աւելի ուշ Հոնոլուլու ապրած տարիները անդրադառնալով, Օպաման կը գրէր. «Հաուայը տուած է փոխադարձ յարգանքի մթնոլորտի մէջ մշակոյթներու բազմազանութիւնը զգալու հնարաւորութիւնը, որոնք դարձան իմ աշխարհայեացքի անբաժան մասը եւ այն արժեքներու հիմքը, որոնք ինձ համար առաւել յարգանքի արժանացած են»:[28]
Աւագ դպրոցէն ետք Օպաման 1979-ին ուղեւորուեցաւ Լոս Անճելըս՝ Օքզիտենթըլ Քոլէճ սորվիլու:

Համայնապետ Եւ Հարվըրտի Իրաւաբանական ԴպրոցԽմբագրել

Աւարտելէն երկու տարիէ ետք Օպաման կը նշանակուի Զարգացող համայնքներու նախագիծի մը ղեկավար, եկեղեցակեդրոն համայնքային կազմակերպութիւն մը՝ գլխաւորապէս բաղկացած 8 քաթոլիկ ծխական կեդրոններէ Րոզլընտի մէջ, Արեւմտեան Փուլմանի, Չիգակօյի հարաւային մասի Րիվըրտեյլի մէջ: Հոն ան աշխատեցաւ որպէս համայնքի ղեկավար 1985 թուականի Յունիսէն մինչեւ 1988 թուականի Մայիսը։[29]: Օգնեցաւ ստեղծիլ աշխատանքի ուսուցումի ծրագիր, քոլէճի նախապատրաստական ուսումնական ծրագիր եւ բնակիչներու իրաւունքներու պաշտպանութեան կազմակերպութիւն Ալթճըլտ Կարտընսի (Altgeld Gardens) մէջ։[30] Օպաման նաեւ աշխատած է որպէս խորհրդատու եւ հրահանգիչ Կամալիել Հիմնադրամին մէջ, որ համայնքը կառավարող հաստատութիւն մըն է։1988 թուականի կէսերուն առաջին անգամ երեք շաբաթով կը մեկնի Եւրոպա, այնուհետեւ հինգ շաբաթով՝ Քենիա, ուր առաջին անգամ հանդիպեցաւ իր հօրական կողմի շատ բարեկամներու հետ։ Վերադարձաւ Քենիա 1992 թուականին իր հարսնացու Միշելի եւ իր խորթ քոյր Օմայի հետ: Այնուհետեւ կրկին Քենիա վերադարձաւ 2006 թուականի Օգոստոսին՝ հօր ծննդավայր այցելելու նպատակով, որ Արեւմտեան Քենիայի Քիսումու քաղաքի մօտ գտնուող գիւղ մըն է[31]։

Օպաման ընդունեցաւ Հարվըրտի իրաւաբանական դպրոց 1988 թուականի աշնան։ Առաջին գորսի աւարտին ան սկսաւ աշխատիլ Հարվըրտի իրաւաբանական ամսագիրին մէջ որպէս խմբագիր[32], երկրորդ գորսին՝ դարձաւ ամսագիրին նախագահը եւ գիտնական Լորենս Թրայպի օգնականը, եւ այս ընդամենը երկու տարուայ մէջ։ Ամառուան՝ արձակուրդները, կը վերադառնար Չիքակօ, ուր 1989 թուականին կ'աշխատէր Սիտլի Օսթին իրաւաբանական ընկերութեան թղթակից անդամ, ինչպէս նաեւ Հոփքինս եւ Սաթեր կազմակերպութեան մէջ 1990 թուականին[33]: 1991 թուականին Հարվըրտը աւարտելով գերազանց առաջադիմութեամբ[34]՝ ան կը վերադառնայ Չիքակօ: Օպամայի ընտրուիլը՝ որպէս Հարվըրտի իրաւաբանական ամսագիրին առաջին սեւամորթ նախագահ, կը գրաւէ ԶԼՄ-ներու ուշադրութիւնը[30], որու շնորհիւ հրատարակչութեան հետ պայմանագիր կնքուեցաւ՝ որ հրատարակուի գիրք՝ ռասական հարաբերութիւններու մասին[35], որ դարձաւ անձնական յուշագիրք մը։ Գիրքը տպագրուեցաւ 1995 թուականի կէսերուն «Հայրիկիս Երազանքները» վերնագիրով[35]։

Ընտանիք Եւ Անձնական ԿեանքԽմբագրել

 
Պարաքՙ Միշէլ, Սաշա եւ Մալիա Օպամաները Սպիտակ Շէնքի Կանանչ սենեակը 2009-ին:

2006 թուականի հարցազրոյցին մը մէջ Օպաման նշեցաւ, որ անոր ընդարձակ ընտանիքին բազմազանութիւնը «Մինի Միաւորուած Ազգերուն Կազմակերպութեանը» կը նմանի: Ան կ'ըսէր, որ «ունեցած է բարեկամներ, որոնք կը նմանին [սեւամորթ դերասան] Պերնի Մաքը (Անգլերէն) եւ նաեւ բարեկամներ, որոնք կը նմանին Մարկրիթ Թաչըրը»[36]: Օպաման ունէ խորթ քոյր մը՝ Մայա Սօյեթորօ-Նկ, որ իր մօր եւ ինտոնեզացի երկրորդ ամուսինի զաւակն էր եւ եոթ խորթ եղբայրներ ու քոյրեր իր քենիացի հօր ընտանիքէն։ Օպամայի մօրական տատը՝ Մէտլին Տանհամ (Madelyn Dunham), որ Քանսաս ծնած էր, իր մօրէն աւելի երկար ապրած է եւ մահացած է 2008 Նոյեմբեր 2-ին,[37] Նախագահ ընտրուելէն երկու օր առաջ: Օպաման նաեւ ունէ Իռլանտական արմատներ։ Ան իր իռլանտացի զարմիկներուն հանդիպած է Մոնէյկալի մէջ՝ 2011 թուականի մայիսին[38]: «Հայրիկիս Երազներին» մէջ Օպաման կը խօսի իր մօր ընտանիքին հաւանական բնիկ ամներիկացի նախնիներու եւ Ճեֆերսոն Տէյվիսի հետ արիւնակցական կապերու մասին, որ յայտնի եղած է ամերիկեան քաղաքացիական պատերազմի տարիները[39]
Իր մայրենի անգլերէնէն բացի, Օպաման կը խօսի նաեւ ինտոնեզերէն, որ սորված է մանկութեան տարիները Ճաքարդային մէջ:

1989 թուականի Յունիսին Օպաման հանդիպեցաւ Միշել Ռոպինսընը, երբ ան կ'աշխատէր Չիքակօյի իրաւաբանական ընկերութիւններէն մեկուն մէջ։ Ան երեք ամիս գրանցուած էր որպէս այդ ընկերութեան մէջ Օպամայի խորհրդատու։ Հետագային Ռոպինսընը միացաւ Օպաման քանի մը հասարակական գործողութիւններու ընթացքին, սակայն կը մերժէր Օպամայի ժամադրութեան երթալու առաջարկները։ Անոնք հանդիպիլ սկսան աւելի ուշ՝ ամառուան, նշանադրեցին 1991 թուականին, ամուսնացան՝ 1992 թուականի Հոկտեմբեր 3-ին։ Զոյգին առաջին աղջիկը՝ Մալիա Անը՝ ծնած է 1998 թուականի Յունիս 4-ին, իսկ երկրորդ աղջիկը՝ Նատաշան կամ Սաշան՝ 2001 թուականի Յունիս 10-ին։ Օպաման նաեւ ունէ երկու շուն (Portuguese Water Dogs), առաջինը տղայ է՝ Պօ անունով, ով նուէր է Թեդ Քեննետիի կողմէն՝ 2013 թուականի Օգոստոսին։ Պօյի ընկերուհին Սաննին է։ 2005 թուականին ընտանիքը Հայտ Փարք՝ Չիքակօյէն տեղափոխուեցան 1.6 միլիոն արժեցող հարեւանութեամբ՝ Քենվուտի բնակարաններէն մին։ Օպաման բազմաթիւ անգամներ փորձած է ձգել ծխելը, նոյնիսկ որոշ ժամանակներ օգտագործած է նիքոդինային թերաբիա, եւ վերջապէս 2010 թուականին Միշէլ Օպաման հայտարարեցաւ, որ իր ամուսինը յաղթահարած է իր վատ սովորութիւնը։

Կրօնական ՀայացքներԽմբագրել

Օպաման քրիստոնեայ է, որ կրօնական հայեացքները զարգացած են արդեն հասուն տարիքին։ Ան իր ընտանիքի անդամներէն, յատկապէս մօրը համարած է ոչ կրօնական անձեր։ Իսկ իր հօրը ան բնորոշած է որպէս «համոզեալ աթէիստ», իսկ խորթ հօրը՝ «մարդ, որ կրօնի մեջ ոչ մէկ օգուտ տեսած է»: Օպաման բացատրած է, որ ան քսան տարեկանին աշխատելով սեւամորթներու եկեղեցիներուն մէջ որպէս համակարգող մը, ան հասկցած է հասարակութեան վրայ աֆրա-ամերիկեան աւանդական կրօնքներու ազդեցութիւնը։ 2008 թուականի Յունուարին Օպաման խօսեցաւ իր քրիստոնեայ ըլլալու պատճառներու եւ հաւատի մասին։ Ան համոզուած է, որ քրիստոնէութիւնը անոր կու տայ հաւատ, իսկ իր հաւատը՝ մեղքերէն մաքրութիւն եւ հավերժական կեանք։ 2010 թուականի Սեպտեմբեր 27-ին հայտարարեցաւ իր ելոյթին, որ ան արդեն ընտրած է քրիստոնէութիւնը։

Քաղաքական ԳործունէութիւնԽմբագրել

 
Պարաք Օպաման քոնկրէսին անդամ]

Օպամա ընտրուած է որպէս համայնքի կազմակերպիչ եւ որպէս քաղաքացիական իրաւունքներու դատախազ՝ Իլինոյսի սենատին երեք ժամկետներուն համար՝ 1997-2004 թուականներուն։ Եւ միաժամանակ, 1992-2004 թուականներուն Օպամա դասաւանդած է սահմանադրական իրաւունք Չիքակօյի համալսարանին մէջ։ 2000 թուականին ձախողեցաւ ԱՄՆ ներկայացուցիչներու պալատի անդամ դառնալու անոր առաջին փորձը։ Սա դեպքէն հետոյ, 2003-ի Յունուարին Օպամա դրեցաւ իր թեկնածութիւնը ԱՄՆ սենատի անդամ ընտրուելու համար եւ 2004 թուականին Նոյեմբերին ընտրուեցաւ սենատին՝ շահելով քուէներու 70 %։ Օպաման 2005-ի Յունվարէն 2008-ի Նոյեմբերը Միացեալ Նահանգներու կրտսեր սենատորն էր Իլինօյսէն, որուն հրաժարած է 2009 Յունուար 20-ին նախագահ ընտրուելու կապակցութեամբ։
Որպէս 109-րդ Քոնկրէսի տեմոքրադ փոքրամասնութեան անդամ՝ Օպաման օգնած է զինուած ուժերու կարգաւորման եւ պետական բիւթճէյի օգտագործման թափանցիկութիւնը աւելացնելու վերաբերեալ օրէնքներ ստեղծելու գործին մէջ։ Ինչպէս նաեւ գործնական ուղեւորութիւններով եղած է Արեւելեան Եւրոպայի մէջ՝ այդ թուին՝ Ռուսաստանի, Միջին Արեւելքիի եւ Ափրիկէյի մէջ։ Քոնկրէսի 110-րդ գումարման ընթացքին Օպաման մասնակցած է բազմաթիւ օրենքներու ստեղծման, այդ թուին՝ ընտրակեղծիքներու, քոնկրէսի անդամներու վրայ օրենսդրական ազդեցութեան մեծացման եւ ընտրութիւններու արդար անցկացման վերաբերեալ, ինչպէս նաեւ համաշխարհային տաքութեան, միջուկային ահաբեկչութեան եւ զորացրուած ամերիկեան զինծառայողներու օգնութեան խնդիրներու մասին։ Օպաման ԱՄՆ նախագահի թեկնածութիւնը դնելու ցանկութան մասին հայտարարած է 2007 Փետրուար 10-ին Իլինոյս նահանգի Սփրինկֆիլկի հին Քաբիթոլիի շէնքի դիմաց։ Տեղի ընտրութիւնը ունէր խորհրդանշական բնոյթ, քանի որ հենց այդ տէղը Աբրահամ Լինքոլնը 1858 թուականին իր պատմական ելոյթը ունեցած ընդդեմ ստրկատիրութեան:

Նախագահին ԸնտրութիւններԽմբագրել

2008-ի համագումարին Ազգային տեմոքրադական կուսակցութեան կողմէ Օպաման պաշտօնապէս առաջադրուեցաւ որպէս ԱՄՆ նախագահի թեկնածու, իսկ Տելավերի նահանգի սենադոր Ճոզեֆ Պայտենը՝ որպէս փոխնախագահի թեկնածու։ Ընտրարշավի ողջ ընթացքին Օպաման հանդէս եկած է Իրանի պատերազմի արագ ավարտի, եներգետիկ անկախութեան եւ «իւնիվըրսալ» առողջապահութեան կողմը[40]։ Ընտրարշաւը ընթացած է «Փոփոխութիւններ, որոնց մենք կրնանք հաւատալ» եւ «Այո, մենք կրնանք» (Yes We Can) երգը շարք մը հանրաճանաչ մարդկանց մասնակցութեամբ, որուն կը հնչեն Օպամայի նախընտրական ելոյթի խօսքերը, մեծ ճանաչում ստացաւ եւ արժանացաւ (Ուէպպի/Webby մրցանակի) կարգախոսներու ուղեկցութեամբ։ 2008 թուականին ԱՄՆ նախագահական ընտրութիւններուն ԱՄՆ տեմոքրադական կուսակցութեան կողմէ առաջադրուած Պարաք Օպաման ձայներու մեծամասնութեամբ (365 ձայն) յաղթեցաւ իշխող ԱՄՆ Հանրապետական կուսակցութեան կողմէ առաջադրուած Ջոն Մքքեյնին (173 ձայն)։ Ստանալով ընտրազանգուածի 52,9%-ի քվեն՝ Օպաման ԱՄՆ նախագահական պաշտօնը ստանձնած է 2009 թուականի Յունուարի 20-ին։

Արտաքին ՔաղաքականութիւնԽմբագրել

2016 մարտ 20-22-ին Պարաք Օպամա այցելեցաւ Հաւանա[41] Ասիկա Միացեալ Նահանգներու նախագահին առաջին այցելութիւնը եղած է վերջին 90 տարիները, 1928-ին Քէլուին Քուլիճին Քուպա կատարած այցէն ետք:

ԾանօթագրութիւններԽմբագրել

  1. 1,00 1,01 1,02 1,03 1,04 1,05 1,06 1,07 1,08 1,09 1,10 Բարաք Օբամայի ծննդյան վկայական — 2011.
  2. 2,0 2,1 Գերմանիոյ Ազգային Գրադարան, Բեռլինի պետական գրադարան, Բավարիական պետական գրադարան եւ ուրիշներ Record #132522136 // Gemeinsame Normdatei — 2012—2016.
  3. 3,0 3,1 http://www.imdb.com/name/nm1682433/
  4. 4,0 4,1 http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/peace/laureates/2009/obama-facts.html
  5. 5,0 5,1 RKDartists
  6. 6,0 6,1 The Peerage
  7. 7,0 7,1 Discogs — 2000.
  8. 8,0 8,1 Babelio
  9. http://www.nytimes.com/2009/12/15/business/economy/15obama.html
  10. http://www.nytimes.com/2012/03/28/world/asia/president-obama-talks-missile-defense-at-nuclear-summit-in-south-korea.html?pagewanted=all
  11. http://www.nytimes.com/aponline/2014/11/19/us/politics/ap-us-obama-education.html
  12. Asked to Declare His Race, Obama Checks ‘Black’ / D. BaquetManhattan, New York City: The New York Times Company, A.G. Sulzberger, 2010. — ISSN 0362-4331; 1553-8095
  13. http://www.ucc.org/news/obama-inauguration.html
  14. http://www.newsday.com/news/new-york/obama-stood-out-even-during-brief-1985-nypirg-job-1.885513
  15. http://web.archive.org/web/20110708222043/http://www.dailyprincetonian.com/2005/12/07/14049/
  16. Միջազգային նույնականացման վիրտուալ նիշք — 2012.
  17. Barack Obama
  18. Kantor J. The Obamas’ MarriageThe New York Times, 2009.
  19. Barack Obama's Marriage License : President Barack Obama - Fact And Fiction
  20. «President Barack Obama»։ Washington, D.C.: The White House։ 2008։ Վերցված է December 12, 2008 
  21. «Certificate of Live Birth: Barack Hussein Obama II, August 4, 1961, 7:24 pm, Honolulu»։ Department of Health, State of Hawaii։ The White House։ April 27, 2011։ Արխիվացված օրիգինալից-ից April 29, 2011-ին։ Վերցված է April 27, 2011 (անգլ.)
  22. Maraniss, David (August 24, 2008)։ «Though Obama had to leave to find himself, it is Hawaii that made his rise possible»։ The Washington Post։ էջ A22։ Վերցված է October 28, 2008 
  23. Ripley, Amanda (April 9, 2008)։ «The story of Barack Obama's mother»։ Time (New York)։ Վերցված է April 9, 2007 
  24. Ochieng, Philip (November 1, 2004)։ «From home squared to the US Senate: how Barack Obama was lost and found»։ The EastAfrican (Nairobi)։ Արխիվացված օրիգինալից-ից September 27, 2007-ին 
  25. «Barack Obama: Calvert Homeschooler? - Calvert Education Blog»։ calverteducation.com։ Վերցված է November 25, 2015 
  26. Serafin, Peter (March 21, 2004)։ «Punahou grad stirs up Illinois politics»։ Honolulu Star-Bulletin։ Վերցված է March 20, 2008 
  27. Wolffe Richard (March 22, 2008)։ «When Barry Became Barack»։ Newsweek։ Վերցված է March 21, 2016 
  28. Reyes, B.J. (February 8, 2007)։ «Punahou left lasting impression on Obama»։ Honolulu Star-Bulletin։ Վերցված է February 10, 2007։ «As a teenager, Obama went to parties and sometimes sought out gatherings on military bases or at the University of Hawaii that were mostly attended by blacks.» 
  29. Lizza, Ryan (March 19, 2007)։ «The agitator: Barack Obama's unlikely political education»։ The New Republic 236 (12): 22–26, 28–29։ ISSN 0028-6583։ Վերցված է August 21, 2007 
  30. 30,0 30,1 Matchan, Linda (February 15, 1990)։ «A Law Review breakthrough»։ Boston Globe։ էջ 29։ Վերցված է June 15, 2008 
  31. Gnecchi, Nico (February 27, 2006)։ «Obama receives hero's welcome at his family's ancestral village in Kenya»։ Ամերիկայի ձայն։ Արխիվացված օրիգինալից-ից March 21, 2008-ին։ Վերցված է June 25, 2008 
  32. Levenson, Michael; Saltzman, Jonathan (January 28, 2007)։ «At Harvard Law, a unifying voice»։ Boston Globe։ էջ 1A։ Վերցված է June 15, 2008 
  33. Aguilar, Louis (July 11, 1990)։ «Survey: Law firms slow to add minority partners»։ Chicago Tribune։ էջ 1 (Business)։ Վերցված է June 15, 2008 
  34. Adams, Richard (May 9, 2007)։ «Barack Obama»։ The Guardian (London)։ Արխիվացված օրիգինալից October 13, 2008-ին։ Վերցված է October 26, 2008 
  35. 35,0 35,1 Scott, Janny (May 18, 2008)։ «The story of Obama, written by Obama»։ The New York Times։ էջ A1։ Վերցված է June 15, 2008 
  36. «Keeping Hope Alive: Barack Obama Puts Family First»։ The Oprah Winfrey Show։ October 18, 2006։ Վերցված է June 24, 2008 
  37. «Obama's grandmother dies after battle with cancer»։ CNN։ November 3, 2008։ Արխիվացված օրիգինալից November 3, 2008-ին։ Վերցված է November 4, 2008 
  38. Smolenyak Megan (May 9, 2011)։ «Tracing Barack Obama's Roots to Moneygall»։ The Huffington Post 
  39. Obama (1995, 2004), p. 13. For reports on Obama's maternal genealogy, including slave owners, Irish connections, and common ancestors with George W. Bush, Dick Cheney, and Harry Truman, see:Nitkin David, Harry Merritt (March 2, 2007)։ «A New Twist to an Intriguing Family History»։ The Baltimore Sun։ Արխիվացված օրիգինալից-ից September 30, 2007-ին։ Վերցված է June 24, 2008 Jordan Mary (May 13, 2007)։ «Tiny Irish Village Is Latest Place to Claim Obama as Its Own»։ The Washington Post։ Վերցված է June 24, 2008 «Obama's Family Tree Has a Few Surprises»։ CBS 2 (Chicago)։ Associated Press։ September 8, 2007։ Արխիվացված օրիգինալից-ից June 2, 2008-ին։ Վերցված է June 24, 2008 
  40. Barack Obama on the Issues: What Would Be Your Top Three Overall Priorities If Elected?, «Washington Post»
  41. http://www.amerikayidzayn.com/content/cuba/3247624.html Ամերիկայի ձայն: Վերցուած է 2016 մարտ 23-ին

Արտաքին ՅղումներԽմբագրել