Արամեան Ճանիկ (20 Ապրիլ 1820(1820-04-20), Նիկոմեդիա16 Ապրիլ 1879(1879-04-16), Կոստանդնուպոլիս), արհեստաւոր հայ գրագէտ, վիմգրող, գրաձուլիչ, փորագրիչ ու նշանաւոր տպագրիչ։

Ճանիկ Արամեան
Janig Aramian.png
Ծնած է 20 Ապրիլ 1820(1820-04-20)
Ծննդավայր Նիկոմեդիա
Վախճանած է 16 Ապրիլ 1879(1879-04-16) (58 տարեկանում)
Մահուան վայր Կոստանդնուպոլիս, Իսթանպուլ, Օսմանեան Կայսրութիւն
Ազգութիւն հայ
Մասնագիտութիւն բանասէր, տպագրիչ, բառարանագիր, հրապարակախօս, արուեստագէտ

Ծնած՝ Նիքոմիտիա քաղաքին մէջ 1820 թուականին։ Հայրը, որ հասարակ արհեստաւոր մըն էր, որդիին ուղարկեց Կ․Պոլիս արհեստ սովորելու, ան ալ իր կարգին մտաւ դերձակի մօտ, իբրեւ աշակերտ։ Պոլսոյ մէջ արհեստի հետ զուգընթացաբար ան սկսաւ մայրենի լեզուն սովորել, իսկ ազատ ժամերը նուիրեց տպագրական գործին, որու համար ե՛ւ տպարան կը յաճախէր ե՛ւ կը սորվէր։

1846 թուականին Փարիզ կ՛երթայ ու կը սկսի դերձակութեամբ զբաղիել, իսկ փոքր-ինչ նիւթապէս ապահովուելէ յետոյ, հայերէն տառեր ձուլել կու տայ եւ Վալտերի տպարանին մէջ կը սկսի հայերէն գիրքեր տպագրել։ Շուտով կը կարողանայ սեփական տպարան բանալ եւ 1859 թուականէն սկսած անոր տպարանին մէջ կը սկսի տպագրուիլ՝ Ստեփան Ոսկանի, «Արեւմուտք» կիսամսեայ հանդէսը։ 1862 թուականին ան տպարանը կը ծախէ եւ Կ․ Պոլիս կը տեղափոխուի, այնտեղ ալ տպարան կը բանայ։ Ինչպէ՛ս Փարիզի, այնպէս ալ Կ․ Պոլսոյ մէջ ան բաւական օգտակար գիրքեր կը տպագրէ՝ մեծ մասամբ դասագիրքեր։ 1879 թուականի Ապրիլ 16-ին կը մահանայ եւ կը թաղուի Կ․ Պոլսոյ՝ «Խասգիւղի», գերեզմանատան մէջ։ Ճանիկ Արամեանը եղած է հազուագիւտ աշխատասէր ու գործունեայ մարդ մը։

Գրական վաստակԽմբագրել

  • «Դասարան Հայկազն Մանկանց» (1860)
  • «Դիտողութիւն Ի Վերայ Տեղեկագրի Կաթողիկոսական Յանձնաժողովոյ» (1866)
  • «Ռուսիա Եւ Ընդհ․ Ժողով Հայոց ի Կ․ Պոլիս» (1866)
  • «Զէյթունցիք Եւ Լուսաւորչական Հայք» (1867)
  • «Ընդունելութիւն Ընծայի»

Արտաքին յղումներԽմբագրել

ԱղբիւրներԽմբագրել