Բացել գլխավոր ցանկը

Համբարձում Առաքելեան (Շահրիար) (29 Ապրիլ 1865(1865-04-29), Շուշի, Բաքվի նահանգ6 Յուլիս 1918(1918-07-06), Թիֆլիս), հայազգի լրագրող, գրող, հասարակական գործիչ։ Հայ գաղթականներու օգնութեան կոմիտէի (1915) եւ Հայ Ժողովրդական կուսակցութեան հիմնադիր։

Համբարձում Առաքելեան
H. Arakelyan.jpg
Ծնած է 29 Ապրիլ 1865(1865-04-29)
Ծննդավայր Շուշի, Բաքվի նահանգ, Ռուսական Կայսրութիւն
Վախճանած է 6 Յուլիս 1918(1918-07-06) (53 տարեկանում)
Վախճանի վայրը Թիֆլիս, Վրաստանի Դեմոկրատական Հանրապետութիւն
Ազգութիւն հայ
Մասնագիտութիւն լրագրող, գրագէտ, հասարակական գործիչ
Աշխատավայր Մշակ (թերթ)

Կրթութիւնն ստացած է Շուշիիի, ապա՝ Պաքուի մէջ, այնուհետեւ՝ Մոսկուայի մէջ։ Ետքը տեղափոխուած է Թիֆլիս, ուր խմբագրած է Մշակ թերթը Գրիգոր Արծրունիի հետ։

1872-ին կը սկսի աշխատակցիր «Մեղու Հայաստանի»ի եւ «Մշակ»ի՝ պարսկահայոց կեանքէն թղթակցութիւններ ղրկելով:

Կովկասահայ գործիչներէն առաջինը եղած է, որ մտածած է հայկական հարցը քննութեան առարկայ դարձնել խաղաղութեան համաժողովին:

Ան մասնակցած է Հաագայի Խաղաղութեան կոնֆերանսին, ուր եւ բարձրացած է Օսմանեան Կայսրութեան հայաբնակ տարածքներուն բարեփոխումներ կատարելու անհրաժեշտութեան հարցը։

Մասնակցած է Հոկտեմբերեան Յեղափոխութեան, զոր այդ ժամանակ ալ սպանուած է։

Աշխատակցած էԽմբագրել

  • «Հայկական Աշխարհ», «Հայրենիք», «Գործ»,«Արեւելք»

Թարգմանած էԽմբագրել

  • Առողջապահական ընթերցանութիւն նեղ եւ խոնաւ ընկարաններու մասին Տ․ 1880։
  • Վիլհելմ Տէլլ Տ․ 1892։
  • Քսան վէպիկներ եւ զրոյցներ Գի Տը Մօպասնի Տ․ 1897։

ԱնտիպԽմբագրել

  • «Քրիստոնէական խարհագրութիւնը»
  • «Հայաստանի Աշխարհագրութւն եւ Հայրենագիտութիւն»
  • «Պատմութիւն Պարսից»
  • «Պատմութիւն Թիւրքիայի» եւ այլն։

ԱղբիւրներԽմբագրել

  • Concise Armenian Encyclopedia, Ed. by acad. K. Khudaverdyan, Yerevan, 1990, Vol. 1, էջ. 145-146.
  • Հայր Մկրտիչ Վրդ. Պոտուրեան, «Հայ Հանրագիտակ», Պրուքէշ 1938, հատոր Բ., էջ 215: